Kleinschalig beginnen met populatiegerichte zorg

Kleinschalig beginnen met populatiegerichte zorg

3 november 2016
ROS-netwerk, Triple Aim

Populatiegerichte zorg is ineens een veelgebruikte term in de eerste lijn. Maar wat is het en wat kun je ermee? Hanneke van Zandbergen, adviseur Reos en Eric Hiddink van Health Base geven op het eerstelijnscongres (4 november) van het Jan van Es instituut een workshop over de proeftuin Gezonde zorg, Gezonde regio in Zuid-Holland Noord, waarin essentiële elementen van populatiegerichte zorg aan de orde komen.

“Populatiegerichte zorg is het werken aan de gezondheid van een afgebakende populatie, bijvoorbeeld mensen in een wijk met specifieke problematiek”, zegt Hanneke Zandbergen, adviseur van Reos. “Uitgangspunt voor het leveren van zorg en ondersteuning is wat deze populatie nodig heeft om gezond te blijven of om reeds bestaande gezondheidsrisico’s te verminderen. Essentieel is de vertaling van deze analyse op populatieniveau naar het individu ‘in de spreekkamer’. Er kan medisch namelijk heel veel, maar we willen zorg en ondersteuning graag inzetten als het effectief is voor die individuele persoon, aansluitend op zijn behoefte en situatie.”

Wanneer blijkt dat iemand een hoog risico heeft op een hartinfarct, dan kun je hier vroegtijdig op inspelen. Bijvoorbeeld door met die persoon te bespreken hoe hij zijn leefstijl kan en wil aanpassen (stoppen met roken, meer bewegen, gezondere voeding), al dan niet aangevuld met preventieve zorg. Onze overtuiging is dat op deze manier het risico van deze persoon op een hartinfarct wordt verkleind en tegelijkertijd toekomstige kosten voor behandeling van een hartinfarct worden uitgesteld of zelfs voorkomen.

Populatiegerichte zorg gaat wat mij betreft dus om het in beeld brengen van risico’s en risicogroepen om vervolgens zorg en ondersteuning op maat te bieden. Dit is veel doelmatiger dan iedereen volgens een standaardprotocol te (over- of onder) behandelen of te wachten op dat eerste hartinfarct. Dus: betere en doelmatiger zorg.

Dit kan een huisarts niet alleen. Om de risicogroepen in beeld te krijgen en vervolgens deze zorg en ondersteuning op maat te bieden is informatie van en samenwerking met andere professionals nodig: binnen de eerstelijnszorg, met de tweedelijnszorg en organisaties binnen het sociaal domein. Dit betekent het opbouwen van of verdergaand samenwerken van deze professionals en het ontwikkelen van nieuwe werkwijzen. Zij hebben daarvoor steun en mandaat nodig van hun bestuurders.

Populatiegericht werken vraagt daarmee ook van de betrokken bestuurders een andere manier van denken en werken. Zij zullen gezamenlijk de organisatie-overstijgende teams moeten aansturen en faciliteren en hen ook de ruimte moeten geven om tot hele andere interventies te komen. Dat vergt lef en het durven loslaten van bestaande waarheden en zekerheden.

Het hoeft gelukkig niet in één klap radicaal anders. Mijn advies is om juist kleinschalig te beginnen. Het is niet realistisch om te denken dat je met alle domeinen in een regio of wijk ineens anders (samen)werkt. Want hoe ziet dat er eigenlijk uit? Er is nog geen blauwdruk voor de regio’s en ik betwijfel of deze er komt. Als je kleinschalig begint is er ruimte om te experimenteren, om steeds een stapje verder te gaan en hiermee ruimte te geven aan verandering met hanteerbare risico’s.

Zo werken we ook binnen het programma Gezonde zorg, Gezonde regio. Zorgorganisaties zijn anderhalf jaar geleden bewust kleinschalig begonnen met de zoektocht naar de wijze waarop de Triple Aim doelstellingen in Zuid-Holland Noord kunnen worden gerealiseerd. Zij experimenteren met een andere manier van samenwerken, ondersteund door binnen het programma ontwikkelde kennistechnologie. De eerste experimenten zijn in volle gang. Vanuit onze ambitie om te werken aan een gezonde regio, willen we de komende periode graag met de GGD en gemeenten bekijken hoe het programma kan bijdragen aan het gezamenlijk identificeren van doelgroepen en aanbieden van effectievere preventieve interventies.

“De ROS’en hebben de afgelopen jaren actief bijgedragen aan het organiseren van de eerstelijnszorg, met name het multidisciplinair samenwerken. Sindsdien zijn er in ons werkgebied verschillende multidisciplinaire samenwerkingsverbanden in de eerste lijn ontstaan: lokaal en regionaal. Ook zijn we als adviseurs betrokken bij het maken van ketenzorgafspraken met de gespecialiseerde zorg en het vormgeven van samenwerking met gemeenten. Die ervaring helpt ons aan de expertise en het netwerk in onze regio om ook de volgende stap in de samenwerking in de zorg – noem het populatiegerichte zorg – goed te kunnen begeleiden.

Populatiegerichte zorg in Gezonde zorg, Gezonde regio

In Zuid-Holland Noord werken samenwerkingsverbanden uit de eerstelijnszorg, specialistische zorg Alrijne Zorggroep, zorgverzekeraar Zorg en Zekerheid en patiëntvertegenwoordiger Zorgbelang Zuid-Holland samen aan het programma Gezonde zorg, Gezonde regio. Zij willen mensen de beste zorg en ondersteuning bieden als zij dat nodig hebben. 

Zij innoveren populatiegericht het zorgproces op de Triple Aim doelen (meer ervaren gezondheid, goede kwaliteit van zorg en lagere kosten). Er zijn daaraan nog twee doelen toegevoegd; patiënt in the lead en het goed faciliteren van zorgprofessionals. De gedachte is dat mensen met een chronische ziekte hun gedrag pas veranderen wanneer zij in dit proces een leidende rol krijgen (Chronic Care). Het programma richt de structuur daarvoor in. Het koppelt data uit de eerstelijnszorg en specialistische zorg en geeft de patiënt actueel inzicht in zijn gezondheidssituatie. Ondersteund door zijn zorgverlener(s) kan de patiënt gericht keuzes maken om zijn gezondheidssituatie te verbeteren.

Terug

ROS in uw regio

Wilt u meer weten over de ROS in uw regio? Het overzicht van alle contactgegevens vindt u op de interactieve kaart:

Elaa

Hoogte Kadijk 143C
1018BH Amsterdam
088 – 34 33 000
info@elaa.nl
www.elaa.nl

Proscoop

Lage Bergweg 10
7361 GT Beekbergen
055 – 505 8610
info@proscoop.nl
www.proscoop.nl

 

Zorgadvies Groningen

Paterswoldseweg 806
9728 BM Groningen
050 – 211 5620
info@zorgadviesgroningen.nl 
www.zorgadviesgroningen.nl

Lijn 1 Haaglanden

Uhlenbeckstraat 1
2273 CE Voorburg
070 - 300 8777
info@lijn1haaglanden.nl
www.lijn1haaglanden.nl

 

Mura Zorgadvies 

Edisonring 15
6669 NA Dodewaard
0488 – 41 7400
Info@mura.nl
www.mura.nl

Proscoop

Dokter Klinkertweg 16
8025 BS Zwolle
038 – 455 7080
info@proscoop.nl
www.proscoop.nl

ROS Friesland

Gezondheidsboulevard
Dalhuysenstraat 35
8448 EW Heerenveen
0513 – 62 6805
info@rosfriesland.nl
www.rosfriesland.nl

 

Elaa

Wisselweg 33
1314 CB Almere
088 – 34 33 000
info@elaa.nl
www.elaa.nl

Roset

Deldenerstraat 61
7551 AC Hengelo
074 – 249 8585
info@roset-twente.nl
www.roset-twente.nl

Raedelijn

Herculeslaan 10
3584 AB Utrecht
030 – 264 4546
info@raedelijn.nl
www.raedelijn.nl

Reos

Legewerfsteeg 10
2312 GW Leiden
071 – 566 1818
info@reos.nl
www.reos.nl

Robuust

Lichttoren 32 (Igluu)
5611 BJ Eindhoven
085 - 401 81 85
info@rosrobuust.nl
www.rosrobuust.nl

 

 

SGZ

Croesinckplein 24-26
2722 EA Zoetermeer
079 - 320 8686
ros@sgzoetermeer.nl
www.sgzros.nl

Steunpunt Koel

IJsselmeer 34
3332 EX Zwijndrecht
078 – 619 3068
info@steunpuntkoel.nl
www.steunpuntkoel.nl

ZONH

Drechterwaard 100 - 104
1824 DX Alkmaar
072 54 14 600
info@zonh.nl
www.zonh.nl

ZorgImpuls

Schiedamsedijk 41a
3011 ED Rotterdam
010 – 241 0222
info@zorgimpuls.nl
www.zorgimpuls.nl

ZEL

Stokdijkkade 21a
2671 GX Naaldwijk
0174 – 21 0440
secretariaat@zel.nl
www.zel.nl